De toespraken tijdens de opening van het academisch jaar in Enschede, Eindhoven en Amsterdam zijn meerdere keren kort onderbroken door demonstranten. Actievoerders spraken zich uit tegen de onderwijsbezuinigingen en maakten de sprekers harde verwijten over de Nederlandse houding ten opzichte van Israël.

De Universiteit van Twente en Hogeschool Saxion hadden demissionair premier Schoof uitgenodigd om het academisch jaar te openen. Demissionair minister van Defensie Brekelmans sprak op de Technische Universiteit Eindhoven.

Op de UvA werd de openingsceremonie vroegtijdig beëindigd, meldt Het Parool. Meerdere pro-Palestijnse actievoerders uitten hun onvrede tijdens de toespraak van rector magnificus Peter-Paul Verbeek.

Bezuinigingen

In zijn toespraak stond Verbeek stil bij de intimidaties en bedreigingen waarmee Joodse studenten te maken krijgen. “Dat zulke ervaringen plaatsvinden op onze universiteit, een plek die juist ruimte moet bieden voor openheid, ontmoeting en veiligheid voor álle studenten en medewerkers is buitengewoon zorgwekkend”, zei Verbeek.

Demonstranten protesteerden tijdens de lezing van Schoof in Enschede onder meer tegen de bezuinigingen op het onderwijs en de Nederlandse houding ten opzichte van Israël. Een van hen herhaalde de leus “nee tegen bezuinigingen”. De actievoerder werd binnen enkele minuten verwijderd uit de zaal.

Een andere demonstrant hield een Palestijnse vlag omhoog. “Nooit meer fascisme”, riep hij:

Hierna ging Schoof kort in op de verstoringen. Hij zei dat hij voor deze opening in gesprek was gegaan met de demonstranten buiten, maar dat hij snapte dat niet alle onvrede had kunnen wegnemen. “Dat had ik ook niet verwacht, want er is te veel aan de hand, in Nederland en de wereld.”

Schoof zei blij te zijn dat mensen zich betrokken voelen en de vrijheid hebben om zich te uiten. “Ik luister, maar zou dat ook omgekeerd zeer waarderen“, zei Schoof. Vanuit de zaal klonk er applaus, waarna Schoof zijn lezing hervatte.

Onderzoekers en hoogleraren

Er was ook een ander vorm van protest: lege stoelen. Een aantal onderzoekers en hoogleraren lieten op die manier hun protest tegen de komst van Schoof zien. Universiteitskrant UToday sprak een aantal van hen.

Zo liep een van de professoren niet mee in de formele optocht van hoogleraren voorafgaand aan de opening. Ze vroeg aandacht voor de reorganisatie van haar faculteit, waardoor 10 procent van haar collega’s ontslagen wordt. “Een direct effect van het beleid van Schoof.”

Tijdens de onderhandelingen over de Voorjaarsnota, spraken de toenmalige coalitiepartijen PVV, VVD, NSC en BBB af om 400 miljoen euro op onderwijs bezuinigen.

In een open brief aan het College van Bestuur van de universiteit uitten meerdere actiegroepen vorige maand hun onvrede over de uitnodiging aan Schoof.

Protest Eindhoven

In Eindhoven werd Brekelmans in de rede gevallen door pro-Palestijnse actievoerders. Zij beschuldigen de Nederlandse regering van medeplichtigheid aan het Israëlische optreden in Gaza. Een van hen riep dat Brekelmans “bloed aan zijn handen” heeft.

“Laten we in gesprek blijven en niet tegen elkaar schreeuwen”, zei Brekelmans. Hij zei dat woorden als deze ertoe leiden dat politici stoppen. “Ze hebben impact op mensen, hun familie en hun leven.”