Patiënten die op een wachtlijst stonden voor een nieuw orgaan of nieuw weefsel maakten vorig jaar meer kans om geholpen te worden dan voorheen. Het aantal orgaandonoren nam iets af, maar het aantal weefseldonoren nam fors toe, zegt de Nederlandse Transplantatie Stichting (NTS).

Positief is ook dat de wachttijd voor transplantaties de afgelopen jaren is afgenomen, zegt de NTS. Dat geldt niet voor alle patiënten. Voor een transplantatie is een goede match tussen orgaan en patiënt noodzakelijk. Soms duurt het lang voordat een orgaan met de juiste match beschikbaar is en soms komt die er zelfs helemaal niet, aldus de NTS.

Orgaandonatie

Vorig jaar daalde het aantal overleden orgaandonoren van 360 naar 308, maar over de lange termijn verwacht de NTS dat de stijgende trend van de afgelopen jaren doorzet.

“We hebben nieuwe technieken waarmee we van buiten het lichaam van een donor kunnen zien of het orgaan geschikt is voor transplantatie”, zegt NTS-bestuurder Naomi Nathan. “Dus van organen die we in het verleden voor de zekerheid niet gebruikten, kunnen we nu zien dat ze toch goed zijn en dus toch getransplanteerd kunnen worden.”

Vorig jaar werden 1503 orgaantransplantaties verricht: bij 972 daarvan ging het om organen die overledenen ter beschikking hadden gesteld. Bij de rest ging het om organen van levende donoren.

Weefseldonatie

Het aantal weefseldonoren die bijvoorbeeld oogweefsel of hartkleppen doneerden, steeg vorig jaar naar een recordaantal van 3633. Dat waren er 878 meer dan in 2024.

Deze stijging komt met name door de verruiming van de criteria. Zo kan oogweefsel sinds kort ook op hoge leeftijd worden gedoneerd, omdat bezwaren daartegen zijn weggenomen. 13 procent van de donoren van dit weefsel was 86 jaar of ouder.

Invloed donorwet

Nathan zegt dat ook de wijziging van de Wet op orgaandonatie in 2020 van invloed is geweest op de toename van aantal donoren. De kern van de wijziging was dat mensen die niet reageren op de vraag of ze orgaandonor willen worden als donor worden geregistreerd.

“Dat heeft er zeker mee te maken”, zegt Nathan. “Maar we zien dat de donorwet er ook voor gezorgd heeft – omdat we daar veel aandacht voor vragen – dat mensen er vaker van tevoren over na hebben gedacht en het er met de familie over heeft gesproken wat hun keuzes zijn.”