Vier jaar na het legaliseren van online gokken lukt het nog altijd niet om illegale gokwebsites op zwart te krijgen. De Kansspelautoriteit (Ksa) gaat nu deurwaarders op de illegale sites af sturen, maar erkent ook dat deze maatregel het probleem niet helemaal oplost. De autoriteit doet een beroep op de politiek en op banken.

De afgelopen vier jaar legde de Kansspelautoriteit voor 56 miljoen euro aan boetes op aan illegale goksites. Nog geen 1,5 miljoen euro daarvan werd daadwerkelijk geïnd, bleek onlangs uit berichtgeving op de site Casinozorgplicht.nl. “Ze betalen niet, ze zijn er niet van onder de indruk”, zegt Ksa-bestuursvoorzitter Michel Groothuizen.

Met de inzet van incassobureaus wil de Ksa de bedrijven tot betalen dwingen in de landen waar ze zijn gevestigd, zoals Malta, Costa Rica en Curaçao. Maar dit is een tijdrovend proces. “Het is bij deze sites lastig te achterhalen wie de eigenaar is. Meerdere collega’s zijn maandenlang, zo niet een jaar, bezig met onderzoek voordat we überhaupt een boete kunnen opleggen.”

Sinds online gokken legaal werd in oktober 2021, moeten Nederlandse gokwebsites zich aan allerlei regels houden. Zo gelden er limieten voor gebruikers en de sites hebben een zorgplicht om te voorkomen dat die limieten worden overschreden. De gedachte achter de legalisering was dat deze regels gokkers beter zouden beschermen tegen verslaving. In de praktijk zijn er alleen maar meer gokverslaafden bijgekomen, met name jongeren en mensen met psychische problemen.

Alarmbelletje

De bedoeling van de gokwet was ook om het illegale circuit uit te bannen, maar 9 procent van de gokkers speelt nog altijd gedeeltelijk of helemaal op illegale sites. Dat lijkt een kleine groep, maar eind 2024 ging ongeveer de helft van al het geld dat wordt uitgegeven in de online gokwereld naar die illegale sites.

“Op die sites is geen enkele vorm van bescherming”, zegt Arnt Schellekens, Nationaal Rapporteur Verslavingen. “Je kunt in korte tijd enorme bedragen verliezen zonder dat er een alarmbelletje af gaat bij de site.”

Damian probeerde van zijn gokverslaving af te komen door zich in te schrijven in het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen. Wie in dat register staat, kan niet spelen op legale goksites. Maar een illegale site wist hem toch te verleiden:

Voor de gemiddelde bezoeker is het verschil tussen een legale of een illegale goksite bovendien nauwelijks te herkennen, zegt Schellekens. “Dat is het hele idee achter deze industrie. Als iemand een gokprobleem heeft, heeft die helemaal niet de ruimte om goed te verkennen of het om een legale of illegale site gaat.”

Ksa-bestuursvoorzitter Groothuizen benadrukt dat het innen van de boetes “eigenlijk nog de minste zorg” is. “Die sites moeten op zwart.”

In andere Europese landen zoals Frankrijk en Denemarken gebeurt dat al. Groothuizen: “Daar worden honderden sites per jaar op zwart gezet. In Nederland heeft de autoriteit die toeziet op de verspreiding van kinderporno die bevoegdheid ook, maar wij kunnen dat niet.”

Volgens Groothuizen is er politiek draagvlak om ook de Ksa die bevoegdheid te geven. “Alleen is er nu even geen kabinet om dat te gaan verwezenlijken. En zelfs als dat in gang wordt gezet, duurt dat nog een paar jaar.”

Betalingen blokkeren

De Ksa hoopt daarom in de tussentijd op medewerking van banken en betaalplatforms als iDeal. Die zouden betalingen van gokkers aan illegale sites kunnen blokkeren. “Dat is lastig voor banken, dat begrijp ik heel goed”, zegt Groothuizen. “Maar we zijn nu met banken en betaaldiensten in gesprek om te kijken hoe we, zonder dat zij tegen wettelijke obstakels aan lopen, het gokkers moeilijker kunnen maken om via Nederlandse rekeningen te betalen.”